Tanzania yaongeza sauti yake Kwenye ajenda ya dunia kupitia COP30

Na Martha Fatael, TimesMajira Online

Mbinu za kisera, kidiplomasia na kijamii zalifanya Taifa kusikika kwenye meza ya maamuzi ya dunia

Kwa kutumia mchanganyiko wa maandalizi ya kitaifa, ushahidi wa kisayansi, mshikamano wa kikanda na ushirikishwaji wa wadau wa ndani, Tanzania imefanikiwa kufikisha ujumbe wake kwenye jukwaa la kimataifa la Mkutano wa 30 wa Nchi Wanachama wa Mkataba wa Umoja wa Mataifa wa Mabadiliko ya Tabianchi (COP30), hatua iliyoiweka nchi katika nafasi ya kinara wa Afrika kwenye majadiliano ya tabianchi.

Badala ya kushiriki kama mtazamaji, Tanzania iliingia COP30 ikiwa na mkakati mahsusi wa kusukuma ajenda zinazogusa maisha ya wananchi wake, ikiwemo upatikanaji wa fedha za tabianchi, haki ya tabianchi kwa nchi zinazoendelea, nishati safi, usalama wa maji na chakula pamoja na ulinzi wa mazingira na rasilimali asilia.

Maandalizi ya kitaifa: Hoja zikitoka nyumbani

Moja ya mbinu kuu zilizotumiwa na Tanzania ni maandalizi ya kina kabla ya mkutano, yaliyohusisha wadau mbalimbali wa kitaifa. Katibu Mkuu wa Ofisi ya Makamu wa Rais (Muungano na Mazingira), Cyprian Luhemeja, amesema maandalizi hayo yaliipa Tanzania uwezo wa kuwasilisha hoja zenye uzito na uhalisia.

Amesema Tanzania ilitumia ushahidi wa kisayansi, takwimu pamoja na simulizi za maisha halisi ya wananchi kuonesha namna mabadiliko ya tabianchi yanavyoathiri sekta muhimu kama kilimo, maji, afya na uchumi wa jamii.

“Tanzania iliingia COP30 ikiwa imejipanga……. hoja tulizowasilisha zinatokana na maisha halisi ya wananchi wetu, si nadharia,” amesema Luhemeja, akiongeza kuwa msimamo wa nchi ulilenga kusawazisha juhudi za kukabiliana na tabianchi na maendeleo ya kiuchumi pamoja na kupunguza umaskini.

Mshikamano wa Afrika: Kuzungumza kwa sauti moja

Mbinu nyingine muhimu iliyotumiwa na Tanzania ni kushiriki kikamilifu katika kuunganisha misimamo ya nchi za Afrika. Mjumbe wa Kikosi cha Majadiliano cha Afrika (African Group of Negotiators – AGN) na Mshauri wa Majadiliano ya Kimataifa ya Tabianchi, Dkt. Richard Mayungi, amesema Tanzania ilichukua jukumu la kuimarisha msimamo wa pamoja wa Afrika.

Kwa mujibu wa Dkt. Mayungi, hoja ya haki ya tabianchi ndiyo iliyokuwa kiini cha msimamo wa Afrika, ikisisitiza kuwa nchi zilizoendelea zinapaswa kubeba jukumu kubwa zaidi la kifedha kutokana na mchango wao wa kihistoria katika uchafuzi wa mazingira.

“Afrika imechangia kidogo lakini inaathirika zaidi. Tanzania ilisimama kusisitiza usawa, haki na upatikanaji wa fedha za tabianchi zisizo na masharti magumu,” amesema.

Ushirikishwaji wa wadau wa ndani: Kupeleka sauti za wananchi duniani

Katika mkakati wake, Tanzania pia ilitumia COP30 kuonesha kuwa ushiriki wa wananchi ni sehemu ya suluhisho la tabianchi. Kupitia mkutano wa kitaifa wa pre-COP30, serikali, mashirika ya kiraia, vijana, wanawake, wanahabari na wanajamii walishirikishwa kupanga ajenda ya pamoja.

Hatua hii ilisaidia kuhakikisha hoja zilizowasilishwa kimataifa zinawakilisha changamoto na matarajio ya wananchi walioko vijijini na mijini, hususan wale wanaokumbwa moja kwa moja na athari za mabadiliko ya tabianchi.

Sera na mipango yenye mwelekeo wa utekelezaji

Mtaalamu wa mazingira na sera za tabianchi, Dkt. Asha Kweka wa Dar es Salaam, amesema mbinu ya Tanzania kuwasilisha sera na mipango yenye mwelekeo wa utekelezaji iliongeza uaminifu wa nchi mbele ya wadau wa kimataifa.

Amesema mipango iliyowasilishwa ilijikita katika usimamizi wa maji, kilimo kinachostahimili tabianchi, urejeshaji wa misitu na matumizi ya nishati safi, hatua zilizodhihirisha kuwa Tanzania haizungumzi tu bali iko tayari kutekeleza.

“Kadri sauti ya Tanzania inavyosikika kwa hoja zenye mwelekeo wa utekelezaji, ndivyo fursa za ufadhili, teknolojia na ushirikiano wa kimataifa zinavyoongezeka,” amesema.

Mashirika ya kiraia: Kuonesha jamii kama sehemu ya suluhisho

Mashirika ya kiraia nayo yalikuwa sehemu ya mkakati wa Tanzania. Mkurugenzi Mtendaji wa Human Dignity and Environmental Care Foundation (HuDEFO), Sara Pima, amesema COP30 ilitoa nafasi ya kuonesha namna jamii zinavyoweza kuwa sehemu ya suluhisho, si waathirika pekee.

Amesema kupitia uzoefu wa mashirika ya kiraia, Tanzania iliwasilisha mifano ya vitendo ya uhifadhi wa misitu, ulinzi wa vyanzo vya maji na matumizi ya nishati safi ngazi ya jamii, hatua inayoongeza uwajibikaji na uendelevu wa maamuzi ya tabianchi.

Hitimisho: Mbinu zinazoibadilisha nafasi ya Tanzania

Kwa ujumla, mafanikio ya Tanzania katika COP30 yametokana na mbinu makini zilizojumuisha maandalizi ya kitaifa, mshikamano wa Afrika, ushahidi wa kisayansi, ushirikishwaji wa wadau wa ndani na uwasilishaji wa sera zinazotekelezeka. Mbinu hizi zimeiwezesha Tanzania kuhamia kutoka kuwa mpokeaji wa maamuzi ya dunia hadi mshiriki hai katika kuyaunda, kwa manufaa ya taifa na wananchi wake.